قبل از توضیح دادن اثر بخشی شن بازی بر مهارت‌های اجتماعی و پرخاشگری کودکان با نشانگان داون بهتر است که در ابتدا به تعریف واژه  نشانگان داون بپردازیم.

نشانگان داون در طبقه‌بندی بین المللی اختلالات روانی به عنوان یکی از معلولیت‌های ذهنی معرفی شده است و افراد دارای این نشانگان، یک کروموزوم اضافی در جفت 21 کروموزوم‌های خود دارند، ناتوانی ذهنی‌شان در حد متوسط تا شدید است و بهره‌ی هوش آن‌ها بین 35 تا 55 می‌باشد.

نشانگان داون شایع ترین علت آسیب هوشی است و تقریبا از هر 800 تا 100 کودکی که متولد می‌شود، یک نفر دارای این نشانگان است.

اکثر افراد مبتلا به دلیل شیوع اختلالات صوت، فرصت برقراری ارتباط مناسب را برای آن‌ها کاهش می دهد.

یکی از عوامل و مشکلات اساسی افراد کم توان ذهنی و نشانگان داون، فقدان توانایی‌های لازم و اساسی در برقراری مهارت‌های اجتماعی است.

مهارت‌های اجتماعی کودکان در موفقیت‌های تحصیلی و سازش یافتگی بعدی آنها نقش بسیار مهمی دارد، از جمله هیجانات مرتبط به کودکان به ویژه کودکان مبتلا به نشانگان داون می‌توان به اضطراب و پرخاشگری اشاره نمود.

اضطراب، احساس ناخوشایند و مبهمی است که علت مشخصی ندارد و اغلب با نشانه‌هایی از سیستم عصبی خودکار همراه است.

 

اثر بخشی شن بازی،نشانگان داون، مهارت‌های اجتماعی

 

بازی بهترین راهکار برای آموزش مهارت های اجتماعی و کنترل پرخاشگری

بهترین راهکار برای آموزش مهارت‌های اجتماعی و کنترل پرخاشگری بازی است. از آنجا که بازی می‌تواند بسیاری از جنبه‌های رشدی کودک را به گونه‌ای مثبت تحت تاثیر قرار دهد،  شاید در کودکان نشانگان داون نیز موثر باشد.

بازی، عملی کودکانه و ترکیبی از انجام فعالیت‌های تفریحی و سرگرمی است که پاداش‌های روانی- حرکتی، اجتماعی و رفتاری را به دنبال دارد.

بازی توسط کودک هدایت می‌شود و پاداش‌های آن از درون کودک نشات می‌گیرد. بازی، قسمت مهمی از رشد کودکی است، کودک در جریان بازی مطالب زیادی را در مورد اندام‌های خود، اشکال، رنگ‌ها و رابطه علت و معلولی اشیاء یاد می‌گیرند که از این طریق رشد شناختی کودک افزایش می‌یابد.

بازی علاوه بر رشد شناختی به کودک کمک می‌کند تا مهارت‌های روانی – حرکتی و اجتماعی را یاد بگیرد و راهی برای بازگو  کردن لذت، ترس، غم و اضطراب بگشاید، بازی همچنین تمرینی برای بزرگ شدن است.

شما می‌توانید برای مشاوره رایگان و دریافت خدمات گفتاردرمان و کاردرمان از سایت خانواده توانمند با این شماره ۰۹۰۵۴۱۴۶۹۱۱ تماس حاصل فرمایید.

اثر بخشی شن بازی در فرآیند درمان

استفاده از شن و ماسه، سابقه بسیار طولانی در فرایند درمان و التیام بخشی داشته است. شن بازی درمانی نوعی تکنیک روان درمانگری به شمار می رود، در شن بازی درمانی، کودک می تواند اشکال مینیاتوری  را در یک جعبه شنی به گونه‌ای بچیند که «جهان شنی» خود را مطابق با ابعاد مختلف و واقعیت اجتماعی خود خلق کند.

شن بازی درمانی نوعی طبیعت درمانی است و یک روش درمانی خلاق به شمار می‌رود و زبان نمادین برای ارتباط است.

شن بازی در یک محدوده مشخص انجام می شود و کودک در آن احساس امنیت و راحتی می کند، بازی با شن می تواند با آب یا بدون آن، به کمک اشیاء یا بدون آنها انجام شود.

استفاده از شن ونمادها، بازتاب معانی چندگانه ای را از خودآگاه و ناخودآگاه امکان پذیر ساخته است که به دنبال آن، مسائل برای کودکان روشن، واضح و حل می شود.

هم چنین شن بازی درمانی پلی بین درمان‌های کلامی و غیر کلامی به حساب می آید. اغلب کودکان دارای ناتوانی های ذهنی به ویژه نشانگان داون متعلق به خانواد های هستند که در دوران رشد خود پیوند های عاطفی لازم را با والدین خود نداشته اند.

این کودکان از نظر تبادلات عاطفی – روانی با والدین‌شان، خاطرات و تجارب خوشایندی ندارند، آنها در بسیاری از موارد از سوی والدین مورد سرزنش، تحقیر، تهدید و احیانا تنبیه بدنی قرار می گیرند.

این دانش آموزان در مقایسه با همسالان طبیعی‌شان از محبوبیت کمتری برخوردارند و به همین دلیل در معرض مشکلات اجتماعی و مهارت‌های ضعیف اجتماعی قرار دارند.

علاوه بر این، معلمان کشف کرده‌اند که آن‌ها مشکلات رفتاری و اجتماعی بیشتری از خود بروز می‌دهند و نمی‌توانند خود را با دستور العمل‌های موجود در کلاس عادی تطبیق دهند.

ادراک بین فردی کودکان

ادراک بین فردی کودکان دارای مشکلات نشانگان داون بسیار خود مدارانه است و کمتر از دیدگاه دیگران تاثیر می پذیرد و بروز برخی رفتارهای نامناسب در آنها به دلیل فقدان درک دیدگاه دیگران و سایر مهارت‌های مناسب اجتماعی و میان فردی است.

در واقع، بازی افکار درونی کودک را با دنیای بیرونی او ارتباط می‌دهد تا تجربیات، افکار، احساسات و تمایلاتی را از خود بروز دهد که برایش او تهدید کننده هستند.

بازی به ویژه از راه سینی شن یک روش صحیح و درست برای درمان و تسهیل احساسات کودک است، زیرا کودکان اغلب در بیان شفاهی احساسات خود با مشکل روبه رو هستند.

کودکان از طریق بازی می‌توانند موانع را کاهش دهند و احساسات خود را بهتر بروز دهند، بازی از طریق سینی شن نوعی تکنیک روان درمانگرانه به شمار می‌رود که در آن فرد می‌تواند اشکال مینیاتوری را در یک جعبه شنی به گونه‌ای بچیند که دنیایی مطابق با ابعاد مختلف واقعیت اجتماعی خود خلق نماید و طی این فرآیند به سه مقوله ادراک اجتماعی، قضاوت اجتماعی و حافظه اجتماعی که زیر مجموعه شناخت و مهارت‌های اجتماعی هستند؛ دست یابد.

 

اثر بخشی شن بازی کودکان استثنایی در برقراری ارتباط با دیگران

شن بازی باعث برقراری ارتباط با افراد دیگر و بازخورد گرفتن از تعاملات اجتماعی و تقویت مهارت های اجتماعی در کودک شده  و احساس تعلق گروهی را در وی تقویت می کند.

بازی به کودک فرصت می‌دهد تا در قالب بازی با تجارب ناخوشایند زندگی خود مواجه شود و با تکیه بر ارتباطات غیر کلامی به تسهیل و تقویت منابع درونی اقدام کند.

هم چنین، کودک قادر خواهد بود با استفاده از تصاویر غیر تهدید کننده، احساس خصومت و ناامنی خود را بدون هیچ گونه محدودیتی درباره انتخاب و استفاده از اسباب بازی یا بازی بیان کند.

یکی از عناصر با اهمیتی که در ز باعث درمان و بهبود می شود، فضای آزاد و در عین حال محافظت شده از سوی درمانگر  و نیز استفاده از شن و شکل هایی است که به فرد کمک می کند تا تخیلات، ترس ها و تجربیات درونی اش را واقعیت بخشد.

جای گذاری اشیای داخل سینی شن می تواند نماینده نمادین روابط  علت و معلولی در جهان واقعی باشد.

مثلا نرده ای که کودک اطراف خانه در سینی شن می‌کشد و درختانی هم که به عنوان محافظ دور نرده‌ها می‌گذارد، احتمالا بیانگر مسائل امنیتی است.

تاثیرات شن بازی درمانی

ترکیب این عوامل در فضای شن بازی درمانی این امکان را فراهم می‌کند که انرژی‌ها و تنش‌های درونی، به روش بهنجار و مقبول رها پیدا کنند.

در واقع، کودکان با بازی از طریق سینی شن، متوجه قدرت خود در مواجه با محیط می‌شوند و احساس صاحب اختیاری می‌کنند. کودکان می‌توانند چیزها یا شکل‌ها را در شن دفن کنند تا از نظر محو یا پنهان کنند.

چنین فعالیت‌هایی می‌تواند باعث تخلیه هیجانی شود، چون کودکان به این طریق به روش عینی می‌توانند توانایی‌های خود را نمادین کنند و در محیط نفوذ کنند.این روش بازی درمانی به فرد اجازه می‌دهد، فضاهایی خیالی برای خود فرض کند و در آن فضاها احساس تسلط کند.

کودک در طول شن بازی به وسیله سینی می‌تواند رویدادهای گذشته، حال و آینده را بررسی کند و آن مسائلی که برای وی مقبول نبوده یا نیستند را به عمل درآورد و نسبت به رویدادها به درک شناختی و کسب بینش برسد و نیز می تواند برای مسائل مختلف از جمله مهار و کنترل پرخاشگری و اضطراب و عواطف خود در موقعیت‌های مختلف، راه حل پیدا کند. در آخر اگر به دنبال کاردرمانگر یا گفتاردرمانگر حرفه‌ای هستید تیم خانواده توانمند در کنار شما است تا با مشاوره رایگان بهترین متخصص‌ها را به شما معرفی کنند.

 

خانواده توانمند به خانواده‌های کودکان با نیازهای ویژه چه کمکی می‌کند؟

ما در خانواده توانمند تلاش می‌کنیم تا کودکان با نیازهای ویژه به همراه خانواده‌شان از کلیه خدمات آموزشی، درمانی، مهارتی و محصولات (لوازم توانبخشی، اسباب‌بازی، کتاب، صنایع دستی و…) متناسب با نیازهای خود بدون هرگونه محدودیت  زمانی و مکانی از خدمات گفته شده بهره‌مند شوند.

 

جهت استفاده یا مشاوره گرفتن از خدمات خانواده توانمند باید چکار کنیم؟

۱. در قسمت ورود /ثبت‌نام خدمات گیرنده ثبت‌نام کنید.

۲.خدمات یا محصول مورد نظر خود را جست‌وجو و یا در صورت تمایل رزو کنید.

۳. از طریق شماره تلفن ۰۹۰۵۴۱۴۶۹۱۱ مشاوره و آگاهی لازم را دریافت کنید.

   

چگونه می‌توان محصولات و خدمات خود را در  سایت خانواده  توانمند معرفی کنیم؟

جهت ثبت خدمات و محصولات خود در سایت‌؛ شما عزیزان می‌توانید فرم همکاری را پر کنید تا تیم خانواده توانمند در اسرع وقت جهت هماهنگی لازم با شما تماس بگیرند.